e-Devlet hizmet dökümünde bu harfler varsa eyvah! Emeklilik hayaliniz suya düşecek

Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK), sahte işyerleri ve sahte sigortalıların nasıl tespşitinin yapıldığını ve bu konuda gerçeleştirilen denetimlerin önemine vurgu yapan Yeni Asır gazetesinin yazarlarından Faruk Erdem, vatandaşları bu tür dolandırıcılık uygulamalarına karşı uyardı. Erdem, “Bu üç harf canınızı yakabilir: S, Ş ve K” başlıklı yazısında şu ifadeleri kullandı:

"Çevremizdeki insanlardan zaman zaman duyduğumuz 'Emekliliğim iptal oldu', 'Sigortam iptal oldu. geçersiz' gibi yorumların aslında tek bir nedeni var. Bu aynı zamanda sahte güvencedir. Bazılarımız bu hatayı bilerek yapıyor, bazılarımız ise yanlışlıkla dolandırıcıların tuzağına düşüyor. Sahte sigortaların tespiti sosyal sigorta kurumunda görev yapan sosyal sigorta müfettişleri tarafından yapılmaktadır. Sosyal Güvenlik Denetçileri Derneği Başkanı Mustafa Şahin'in vermiş olduğu bilgiye göre, sosyal güvenlik denetçileri 2023 yılında 1.533 sahte işyeri ve 88.455 sahte sigortalı tespit etti. Denetimin sistemin bir parçası olduğunu söyleyen Mustafa Şahin, şu bilgileri verdi: "Sosyal güvenlik kurumundan alınan bilgi ve sonuçlar çerçevesinde sosyal güvenlik denetçisi tarafından yapılan ve şikayete istinaden yapılan inceleme, soruşturma, inceleme ve denetimler sonucunda hatalı sigorta iptali ve yanlış işyeri tespiti yapılmıştır."

GERÇEK ÇALIŞMAYA İHTİYAÇ VAR

Son dönemde teknoloji sayesinde bu denetimler çok daha verimli ve hızlı bir şekilde yapılabilmektedir. Hükümetin açıkladığı orta vadeli program ve tasarruf tedbirleri kapsamında kayıt dışı istihdam, sigorta dolandırıcılığı ve vergi kaçakçılığıyla mücadeleye yönelik sıkı bir kontrol mekanizması hayata geçirilecek. Bu nedenle mutlaka kendi servis kayıtlarımızı kontrol etmeliyiz. “Hatır sigortası” da diyebileceğimiz bu sahte kayıtlar, hizmet kayıtlarımızda birkaç harfle belirtiliyor ve e-devlet tarafından referans alınabiliyor. Türkiye'de emeklilikte SGK primi ödenmesi gerekmektedir. Bu primleri işte çalışarak veya kendi işinizi kurarak ödeyebilirsiniz. Ayrıca sigorta veya isteğe bağlı krediler aracılığıyla prim kazanılabilir.Prim günlerimiz işe başladığımız tarihe göre belirlenmektedir. Ancak priminizin geçerli olabilmesi için fiili çalışmanızın olması gerekir. Halk arasında "hatır sigortası" olarak bilinen, yani sigortalı bir akrabanızı çalışmayan bir şekilde işe sokmak, ileride başınıza dert açabilir.

KODLU HARFLERE DİKKAT EDİN!

İnternetten ya da e-devlet üzerinden hizmet kayıtlarınıza baktığınızda prim listesinde harfler görüyorsanız bunu mutlaka ciddiye alın. Çünkü bu harflerin emekliliğinizi veya sigortanızı geçersiz kılabileceği söyleniyor. Ayrıca gerçek maaşımızın SGK'ya beyan edilip edilmediğini de buradan kolaylıkla kontrol edebiliyoruz. Bu transkripsiyonu okurken harflerle karşılaşabilirsiniz. İşte bu noktada dikkatli olmanız gerekmektedir. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), sigortalılara yalan beyanda bulunulmaması için iş yerini belirli kriterler kapsamında sahte, şüpheli ve kontrollü şekilde yanımlıyor. Bu tanımlar S (Sahte İşyeri), Ş (Şüpheli İşyeri) ve K (Kontrollü İşyeri) harfleriyle kodlanmıştır. Şimdi bu harflerin ne anlama geldiğini görelim.

Hizmet beyanında gördüğünüz “Ş”, sigortalı olduğunuzu beyan eden işyerinin şüpheli işyerlerinden biri olduğunu ve işyerinde muayene/muayene yapılacağını ifade eder. Bir işyerine “S-Şüpheli” kodu yerleştirildiğinde o işyerinde denetim süreci başlatılacak.

MAAŞINIZ KESİLEBİLİR

SGK'ya kayıtlı işyerleri arasında dolandırıcılık riski yüksek işyerleri K.'nin kontrolündeki işyerleri olarak belirlendi. Kuralları kontrollü olan işyerleri denetime tabi tutulacak. Bu işyerinin asılsız sigorta taleplerinde bulunup bulunmadığının tespiti için inceleme yapıldı. Denetim tamamlanıncaya kadar iş yerinin “Ş” kodu değiştirilmeyecektir. Denetim sonuçlarına göre yanlış bildirimde bulunulduğunun tespiti halinde "Ş" kodu "S" (yanlış işyeri) koduyla değiştirilecek ve işyerinden yanlış hizmet anonsu yapılması durumunda iptal edilecektir.

Herhangi bir sorun olmadığının anlaşılması durumunda “Ş” kodu tamamen kaldırılacak ve bu işyerinden yapılan hizmet duyuruları geçerli sayılacaktır. Denetimin ne kadar sürede tamamlanacağı konusunda kesin bir şey söylemek mümkün değildir. Ancak muayene bitmeden bu işyerine bildirimde bulunan sigortalılar yani çalışma sicilinde “Ş” harfi bulunan sigortalılar izin başvurusunda bulunabilirler. Hatta emeklilikleri ve aylıkları da sabitlenecektir. Ancak denetim sonrasında bildirilen hizmetleri sahte olduğu gerekçesiyle iptal ederek emeklilik hakkını kaybedenlerin aylıkları kesilecek, fazla ödenen emekli maaşları da iptal edilecektir. İş yerinizden tarafınıza gönderilen bildirimde asıl işinize göre “Ş” işaretli ise endişelenecek bir durum yoktur. Bu harfleri gördüyseniz hemen paniğe gerek yok. En yakın SGK şubesine giderek durumu öğrenebilir ve sınav sonuçlarını takip edebilirsiniz.

5 ÖNEMLİ UYARI

- İşyerinde fiilen çalışma göstermeden kendinizi sigortalı olarak tanıtmayın. Bir yakınınızı bu şekilde sigortalı olarak nitelendirmeyin.

- Fiili çalışmanın sigortanın bir koşulu olduğunu unutmayın.

- İşletme sahibiyseniz kimseye "hatır sigortası" yaptırmayın.

- Gerçekte çalışmayan kişileri işyerinizde çalışıyormuş gibi ihbar etmeyin. Sonuç olarak cezalandırılacaksınız ve priminiz kaldırılacaktır.

- Piyasada dolaşıp size sigorta sözü veren dolandırıcılara aldanmayın. Bu konuda paranızı boşa harcamayın. Hizmet kayıtlarınızı düzenli olarak inceleyin ve ödüllerinizi kontrol edin.”